توضیحات
پلکسی گلاس ترانسپارنت (Transparent Plexiglass) نوعی ورق آکریلیک شفاف است که از پلیمتیلمتاکریلات (PMMA) ساخته میشود و جایگزین سبکتر و مقاومتری برای شیشه در بسیاری از کاربردهای صنعتی، تزئینی و ساختمانی به شمار میرود. این نوع پلکسی با عبوردهی نور بالا (حدود ۹۲٪) و سطح صاف و شفاف، در ساخت ویترینها، پنجرهها، محافظهای بهداشتی، تابلوها و دکوراسیون داخلی کاربرد گستردهای دارد. برخلاف شیشه، پلکسی گلاس ترانسپارنت مقاومت ضربهای بالایی دارد و در برابر خرد شدن ایمنتر است.
یکی از مهمترین ویژگیهای پلکسی گلاس ترانسپارنت، قابلیت برش، خمکاری، سوراخکاری و حکاکی آسان آن با دستگاههای لیزر و CNC است. این ویژگی باعث شده تا طراحان و مهندسان در صنایع مختلف مانند ماکتسازی، تبلیغات، نمایشگاهی و حتی لوازم خانگی از آن بهعنوان مادهای ایدهآل برای ساخت قطعات و محصولات شفاف استفاده کنند. علاوه بر این، این متریال در ضخامتها و ابعاد گوناگون تولید میشود و قابلیت چاپ مستقیم روی سطح آن نیز وجود دارد.
از نظر نگهداری و دوام، پلکسی گلاس ترانسپارنت نسبت به عوامل محیطی مانند اشعه UV، رطوبت و تغییرات دمایی مقاوم است. البته برای استفاده طولانیمدت در فضای باز بهتر است از انواع پلکسی گلاس مقاوم به UV استفاده شود تا از زرد شدن یا کاهش شفافیت جلوگیری شود. تمیزکاری آن نیز آسان است و تنها با یک پارچه نرم و مواد شوینده غیر ساینده میتوان آن را تمیز نگه داشت. این ویژگیها پلکسی ترانسپارنت را به انتخابی اقتصادی و حرفهای برای پروژههای شفافسازی و زیباسازی تبدیل کردهاند.
انواع پلکسی گلاس ترانسپارنت
در ادامه به بررسی انواع پلکسی گلاس ترانسپارنت (Transparent Plexiglass) و ویژگیهای هریک میپردازیم. این نوع پلکسیها در ظاهر همگی شفاف به نظر میرسند، اما در واقع از نظر فرمول ساخت، خواص نوری، مقاومت در برابر UV، قابلیت عبور نور، ضخامت، رنگبندی شفاف و کاربرد تفاوتهایی دارند. شناخت دقیق این تفاوتها به شما کمک میکند بهترین نوع را برای پروژه مورد نظرتان انتخاب کنید.
1. پلکسی گلاس ترانسپارنت استاندارد (Standard Transparent Plexiglass)
این رایجترین نوع پلکسی شفاف است که شباهت زیادی به شیشه معمولی دارد، اما سبکتر و مقاومتر است. ضخامتهای آن از 1 میلیمتر تا 20 میلیمتر متغیر است و عبوردهی نور آن حدود 92٪ میباشد. به دلیل شفافیت بالا و سطح صیقلی، این نوع پلکسی برای ساخت ویترین مغازهها، پنجرههای داخلی، استندهای تبلیغاتی، جلدهای نمایشگاهی و قاب عکس بسیار پرکاربرد است.
✔ ویژگیها:
- شفافیت بالا
- قیمت اقتصادی
- قابل حکاکی و برش لیزری
- مناسب فضاهای داخلی
2. پلکسی گلاس ضد UV (UV-Resistant Transparent Plexiglass)
این نوع پلکسی با فرمولاسیون خاصی ساخته میشود که در برابر اشعه فرابنفش (UV) مقاوم است. اگر پلکسی ترانسپارنت معمولی در معرض تابش مستقیم نور خورشید قرار گیرد، به مرور زرد میشود و شفافیت خود را از دست میدهد. اما پلکسی ضد UV حتی پس از سالها در فضای باز، همچنان شفاف باقی میماند. به همین دلیل در ساخت پنجره گلخانهها، پارتیشنهای فضای باز، تابلوهای تبلیغاتی بیرونی و سقفهای شفاف از این نوع استفاده میشود.
✔ ویژگیها:
- مقاومت بسیار بالا در برابر آفتاب
- عدم تغییر رنگ یا زرد شدن
- مناسب فضای بیرونی
- قیمت بالاتر نسبت به نوع استاندارد
3. پلکسی گلاس ترانسپارنت با لبه براق (High Gloss Edge Transparent Plexiglass)
این نوع پلکسی دارای لبههای صیقلی و براق است که جلوهای بسیار لوکس و شیشهمانند به آن میبخشد. در فرآیند تولید این نوع، لبهها با پرداخت خاصی آماده میشوند و برای استفاده در ساخت محصولات دکوراتیو، لوکس و سفارشی مانند جعبههای نمایش طلا و جواهر یا استندهای لوکس بسیار مناسباند.
✔ ویژگیها:
- ظاهر بسیار شیک و شیشهمانند
- لبههای صیقلی و براق
- مناسب محصولات لوکس و تبلیغاتی
- قیمت نسبتاً بالا
4. پلکسی گلاس ترانسپارنت رنگی (Transparent Colored Plexiglass)
در این نوع، پلکسی همچنان شفاف است اما دارای رنگ خاصی مانند آبی، قرمز، زرد، سبز یا دودی است. یعنی نور از آن عبور میکند اما به رنگ مشخصی فیلتر میشود. این نوع برای طراحیهای خلاقانه، ساخت چراغهای تزئینی، نورپردازیهای رنگی و عناصر بصری هنری کاربرد دارد. انواع رنگی این پلکسی نهتنها جلوه زیبایی دارند بلکه در بسیاری از پروژههای تبلیغاتی نیز مورد استفاده قرار میگیرند.
✔ ویژگیها:
- شفافیت همراه با رنگ
- ایجاد جلوههای نوری خاص
- مناسب طراحیهای مدرن
- تنوع رنگ بسیار زیاد
5. پلکسی گلاس ضد خش ترانسپارنت (Anti-Scratch Transparent Plexiglass)
این نوع با روکشی مقاوم در برابر خط و خش تولید میشود و برای فضاهایی که تماس و اصطکاک زیاد است مانند محافظ صفحه، کابین آسانسور، محافظ تجهیزات الکترونیکی و… مناسب است. سطح آن به گونهای طراحی شده که در برابر خش افتادنهای معمولی مقاومت بالایی دارد و نیاز کمتری به تمیزکاری مداوم دارد.
✔ ویژگیها:
- مقاوم در برابر خراش
- حفظ شفافیت در استفادههای طولانیمدت
- مناسب محیطهای پرتردد
- نگهداری آسانتر
6. پلکسی گلاس ترانسپارنت دوطرفه محافظدار (Double-Sided Masked Transparent Plexiglass)
پلکسیهایی هستند که در هر دو طرف با فیلم محافظ پوشیده شدهاند تا در زمان برش، جابهجایی و نصب دچار خش نشوند. این نوع عموماً هنگام تولید انبوه یا حملونقل برای نصب در پروژههای بزرگ بسیار مفید است. این لایههای محافظ معمولاً هنگام نصب یا پس از برش لیزری برداشته میشوند.
✔ ویژگیها:
- ایمنی در حملونقل و نصب
- کاهش ضایعات ناشی از خراش
- کاربرد صنعتی
- استاندارد تولید برای کارخانهها
7. پلکسی گلاس ترانسپارنت با ضخامت بالا (Thick Transparent Plexiglass)
در این نوع، ضخامت ورق از 15 میلیمتر به بالا بوده و در ساخت قطعات مقاوم، باکسهای محافظ صنعتی، پلهای نورگذر، پنلهای محافظ ماشینآلات و حتی آکواریومهای شفاف استفاده میشود. هرچند که قیمت آن نسبت به ضخامتهای نازکتر بیشتر است، اما مقاومت مکانیکی بالا و ظاهر حرفهای آن، ارزش افزودهای برای پروژه ایجاد میکند.
✔ ویژگیها:
- مقاومت بالا در برابر ضربه
- مناسب کاربردهای مهندسی
- عبور نور بالا با ضخامت زیاد
- قابل سفارشسازی صنعتی
در انتخاب نوع پلکسی گلاس ترانسپارنت باید به محیط استفاده (داخلی یا خارجی)، نیاز به مقاومت در برابر UV یا خش، ضخامت مورد نظر، نیازهای تزئینی یا فنی و البته بودجه پروژه توجه کرد. هرکدام از انواع معرفیشده مزایا و کارکردهای خاص خود را دارند و انتخاب درست آنها میتواند موجب صرفهجویی در هزینه و بهبود کیفیت خروجی پروژه شود.
ویژگی های پلکسی گلاس ترانسپارنت
در این بخش، بهصورت جامع و با توضیحات کامل به بررسی ویژگیهای پلکسی گلاس ترانسپارنت (Transparent Plexiglass) میپردازیم. این متریال به دلیل ظاهر شیشهمانند، مقاومت بالا و کاربریهای متنوع، در سالهای اخیر جایگاه بسیار مهمی در صنایع مختلف از جمله معماری، دکوراسیون، تبلیغات، پزشکی و طراحی صنعتی پیدا کرده است.
1. شفافیت نوری بسیار بالا
یکی از مهمترین ویژگیهای پلکسی گلاس ترانسپارنت، عبوردهی نور بالا (تا حدود ۹۲٪) است. این میزان شفافیت حتی در برخی موارد بیشتر از شیشه معمولی است. سطح صیقلی و شیشهمانند آن باعث میشود نور بهصورت یکنواخت از آن عبور کند و باعث ایجاد جلوهای روشن، شفاف و بدون اعوجاج در محیط شود.
🔹 کاربرد: مناسب ویترین فروشگاهها، قابهای نورپردازی، پنجرههای شفاف، پارتیشنهای نوری و پوششهای شیشهای.
2. وزن سبک و حمل آسان
پلکسی گلاس حدود ۵۰ درصد سبکتر از شیشه با ضخامت یکسان است. این ویژگی باعث شده حملونقل، نصب و مونتاژ آن بسیار سادهتر و کمهزینهتر باشد. به همین دلیل در پروژههایی که محدودیت وزن دارند (مانند نمایشگاهها، غرفهسازیها، یا دکوراسیون معلق)، این ماده انتخاب بسیار مناسبی است.
🔹 کاربرد: سقفهای شفاف، سازههای قابلحمل، تجهیزات نمایشگاهی و پارتیشنهای سبک.
3. مقاومت مکانیکی بالا نسبت به شیشه
پلکسی گلاس ترانسپارنت دارای مقاومت ضربهای چند برابر بیشتر از شیشه است. یعنی هنگام وارد شدن ضربه یا فشار ناگهانی، احتمال شکستن یا ترک خوردن آن بسیار کمتر است. اگر هم دچار شکستگی شود، مانند شیشه به قطعات تیز و خطرناک تبدیل نمیشود. این ویژگی آن را برای محیطهای عمومی، مدارس، مراکز درمانی، مهدکودکها و وسایل نقلیه بسیار ایمنتر کرده است.
🔹 کاربرد: محافظ شیشهای ایمن، تجهیزات بهداشتی، کابین آسانسور، و محفظه ابزار.
4. مقاومت در برابر اشعه UV و شرایط محیطی (در مدلهای خاص)
برخی انواع پلکسی گلاس ترانسپارنت دارای پوشش ضد UV هستند که مانع از زرد شدن، تیره شدن یا کاهش شفافیت در برابر نور مستقیم خورشید میشود. این قابلیت باعث شده تا در بسیاری از فضاهای بیرونی مانند گلخانهها، تابلوهای تبلیغاتی فضای باز و سقفهای نورگیر از آن استفاده شود.
🔹 کاربرد: گلخانهها، سقفهای پلیکربنات، پنجرههای نورگیر فضای باز.
5. مقاومت در برابر رطوبت و خوردگی
پلکسی گلاس برخلاف برخی مواد دیگر مانند فلز یا چوب، در برابر رطوبت، بخار آب و بسیاری از مواد شیمیایی خورنده مقاوم است. به همین دلیل برای استفاده در محیطهای مرطوب یا آزمایشگاهی نیز مناسب است. همچنین در برابر پوسیدگی یا زنگزدگی مقاوم بوده و طول عمر بالایی دارد.
🔹 کاربرد: حمامهای شفاف، شیشهی تجهیزات پزشکی، کابین بخار، آزمایشگاههای شیمی.
6. فرآیندپذیری بالا (برش، خمکاری، سوراخکاری، حکاکی)
یکی از ویژگیهای منحصربهفرد پلکسی گلاس ترانسپارنت این است که میتوان آن را بهراحتی با ابزارهای لیزر، CNC، اره یا حتی حرارت فرمدهی کرد. این متریال انعطافپذیر است و میتوان آن را به اشکال و ابعاد گوناگون برش داد، خم کرد یا سوراخ نمود.
🔹 کاربرد: ساخت باکس، تابلو، لوگوهای پلکسی، استندهای تبلیغاتی، قطعات تزئینی و ماکتهای معماری.
7. سطح صاف و صیقلی (قابلیت پولیش و چاپ مستقیم)
پلکسی گلاس دارای سطحی صاف، صیقلی و بدون موج است. این ویژگی باعث میشود بتوان بهراحتی روی آن چاپ مستقیم انجام داد، برچسب چسباند یا حتی آن را پولیش و براق کرد. سطح آن بهراحتی قابل تمیز کردن است و میتوان با استفاده از دستمال نرم و مواد شوینده غیر ساینده، ظاهر شفاف آن را حفظ کرد.
🔹 کاربرد: تابلوهای نوری، چاپ UV مستقیم، قابهای نمایش، پوسترهای پلکسی، استندهای فروشگاهی.
8. دوام بالا و عمر مفید طولانی
در صورت نگهداری صحیح، پلکسی گلاس ترانسپارنت میتواند سالها بدون تغییر رنگ یا شفافیت باقی بماند. با وجود تماس مکرر با نور، رطوبت یا تغییرات دمایی، دچار ترک یا شکستگی نمیشود. عمر مفید آن حتی در پروژههای خارجی نیز میتواند بیش از 10 سال باشد.
🔹 کاربرد: سقف استخر، پنلهای دکوراتیو، تجهیزات نورپردازی شهری، پارتیشنهای اداری دائمی.
9. مقاومت در برابر بسیاری از مواد شیمیایی
پلکسی گلاس در برابر بسیاری از مواد شیمیایی مانند اسیدهای ضعیف، بازها، نمکها و الکلها مقاوم است. البته باید توجه داشت که حلالهایی مانند استون، کلروفرم و بنزن میتوانند سطح آن را حل کرده یا مات کنند. با این حال، این مقاومت شیمیایی نسبی برای کاربردهای صنعتی و پزشکی بسیار مفید است.
🔹 کاربرد: پنل تجهیزات پزشکی، پوشش ابزار آزمایشگاهی، شیشه محافظ صنایع دارویی.
10. ایمنی بیشتر در برابر شکستگی (ایمنتر از شیشه)
در صورت شکستن، پلکسی گلاس به قطعات تیز و خطرناک تبدیل نمیشود، بلکه به ترکهای بزرگ یا قطعات نرمتر تقسیم میشود. این ویژگی آن را برای استفاده در مکانهای پرتردد، محیطهای آموزشی یا مکانهایی با الزامات ایمنی بالا مناسب میسازد.
🔹 کاربرد: مدارس، بیمارستانها، بانکها، متروها، وسایل نقلیه عمومی.
جمعبندی ویژگیها بهصورت جدول:
| ویژگی | توضیحات |
|---|---|
| شفافیت نوری | عبور نور تا 92٪؛ بسیار شفافتر از شیشه |
| وزن سبک | حدود نصف وزن شیشه؛ حمل و نصب آسان |
| مقاومت مکانیکی | مقاومت بالا در برابر ضربه و فشار |
| مقاومت UV | مدلهای ضد UV برای فضای باز مناسب هستند |
| ضد رطوبت | بدون پوسیدگی یا زنگزدگی |
| قابلیت فرآوری | برش، خم، حکاکی، سوراخکاری آسان |
| سطح صاف | قابل چاپ، پولیش و تمیزکاری آسان |
| دوام و عمر بالا | سالها ماندگاری در شرایط سخت |
| مقاومت شیمیایی | مقاوم در برابر مواد شیمیایی غیرحلال |
| ایمنی شکست | تکههای غیرتیز و کمخطر هنگام شکست |
کاربردهای پلکسی گلاس ترانسپارنت
در این بخش، کاربردهای مختلف پلکسی گلاس ترانسپارنت (Transparent Plexiglass) را با توضیحات کامل بررسی میکنیم. به دلیل ویژگیهایی مانند شفافیت بالا، وزن سبک، مقاومت در برابر ضربه و قابلیت شکلدهی، پلکسی ترانسپارنت در صنایع گوناگون از جمله معماری، پزشکی، تبلیغات، دکوراسیون، مهندسی، هنر و ساختوساز کاربردهای متنوعی دارد.
1. کاربرد در صنعت تبلیغات و تابلوسازی
پلکسی گلاس ترانسپارنت یکی از محبوبترین متریالها در ساخت تابلوهای نوری، تابلوهای لایتباکس، حروف برجسته، استندها و نمایشگرهای فروشگاهی است. به دلیل عبور نور مناسب و قابلیت چاپ مستقیم، این ماده امکان خلق جلوههای بصری بسیار حرفهای را فراهم میکند.
✅ مثال کاربردی: تابلوهای LED سردر فروشگاهها، لوگوهای برجسته پلکسی نوردار، استند تبلیغاتی با نور پسزمینه.
2. پارتیشنبندی و جداسازی فضا در محیطهای اداری و عمومی
در سالهای اخیر، بهویژه پس از دوران کرونا، استفاده از پارتیشنهای شفاف پلکسی گلاس در ادارات، بانکها، مطبها، داروخانهها و حتی رستورانها رواج پیدا کرده است. این پارتیشنها ضمن حفظ دید و شفافیت محیط، به ایجاد ایمنی بهداشتی و فاصله اجتماعی کمک میکنند.
✅ مزیت: سبک، قابل شستوشو، بدون انسداد نور، نصب آسان.
3. استفاده در معماری و طراحی داخلی
پلکسی گلاس ترانسپارنت به دلیل زیبایی ظاهری و انعطافپذیری بالا، در معماری داخلی و خارجی بسیار محبوب است. از آن برای ساخت دیوارهای نورگیر، سقفهای کاذب شفاف، دکورهای نورپردازی، قاب پنجرهها و حتی کفهای شفاف نیز استفاده میشود.
✅ کاربردها: سقف استخر، پنجره سقفی، پوشش نورگیر، پلهها یا کفپوشهای نورانی.
4. طراحی دکوراتیو و ماکتسازی
معماران و طراحان صنعتی از پلکسی ترانسپارنت برای ساخت ماکتهای معماری، قطعات طراحی صنعتی و اشیای تزئینی استفاده میکنند. زیرا این متریال بهراحتی برش، حکاکی و فرمدهی میشود.
✅ ویژگی برجسته: شفافیت زیبا + قابلیت لیزرکاری و CNC دقیق.
5. کاربردهای پزشکی و بیمارستانی
به دلیل مقاومت بالا در برابر رطوبت، مواد شیمیایی و قابلیت ضدعفونی شدن، پلکسی گلاس ترانسپارنت در طراحی شیلدهای محافظ صورت، کاورهای دستگاه پزشکی، دیوارهای جداکننده در اتاق عمل یا آزمایشگاه و ویترین تجهیزات استفاده میشود.
✅ مثال واقعی: پنجره شفاف دستگاه MRI، قاب آنتیباکتریال برای تجهیزات حساس.
6. استفاده در ساخت جعبهها و باکسهای نمایش شفاف
پلکسی ترانسپارنت بهطور گسترده در ساخت انواع باکسهای شفاف برای انگشتر، زیورآلات، پاستیل، هدیه و وسایل نمایشگاهی به کار میرود. این باکسها هم زیبا هستند و هم دید مستقیم به محصول را فراهم میکنند.
✅ مزایا: جایگزین امنتر و سبکتر برای شیشه، قابل سفارش در ابعاد مختلف.
7. ساخت گلخانهها و پنجرههای نورگیر
مدلهای ضد UV پلکسی گلاس ترانسپارنت برای ساخت گلخانهها، سقفهای نورگیر و پنجرههای فضای باز بسیار مناسب هستند. عبور نور طبیعی را تأمین میکنند در حالی که از نفوذ اشعه مضر آفتاب جلوگیری میکنند.
✅ ویژگی کلیدی: شفافیت پایدار در برابر نور خورشید بدون زرد شدن.
8. استفاده در صنایع خودروسازی و هوافضا
پلکسی گلاس ترانسپارنت در صنعت خودروسازی برای ساخت شیشه چراغ جلو، پنجرههای کابین، قطعات تزئینی داخلی و نمایشگرهای داشبورد کاربرد دارد. در هواپیماها نیز به عنوان شیشه کابین خلبان یا پنجرههای مسافران استفاده میشود.
✅ دلیل کاربرد: وزن کم، مقاومت بالا و شفافیت نوری بسیار خوب.
9. کاربرد در وسایل آموزشی و کمکآموزشی
در مدارس، دانشگاهها و مؤسسات آموزشی، از پلکسی ترانسپارنت برای ساخت بردهای آموزشی، وسایل آزمایشگاهی، ماکتهای شفاف و استندهای یادگیری استفاده میشود.
✅ مثالها: تختههای شفاف، محفظههای ایمن برای آزمایشهای فیزیک و شیمی.
10. وسایل تزئینی، لوازم شخصی و لوازمالتحریر
طراحان داخلی و برندهای لوکس از پلکسی شفاف برای ساخت ساعت دیواری، استند عطر، پایههای نگهدارنده، استند گوشی، نگهدارنده کتاب، جاخودکاری، گلدان دکوراتیو و سایر وسایل تزئینی استفاده میکنند.
✅ دلیل محبوبیت: ظاهر لوکس + سبک بودن + قابلیت حک لوگو یا چاپ روی سطح.
11. مخازن شفاف، آکواریومها و تجهیزات آزمایشگاهی
برای ساخت آکواریومهای شفاف، محفظههای نگهداری نمونه آزمایشگاهی، تانکهای صنعتی کوچک و محفظههای نگهداری سیالات از پلکسی گلاس استفاده میشود. برخی انواع پلکسی ترانسپارنت حتی در برابر فشار و دمای بالا مقاوم هستند.
✅ ویژگی کلیدی: عدم نشت، ایمنی بالا، و امکان بررسی بصری محتویات.
12. صنعت نورپردازی و چراغهای دکوراتیو
در ساخت لوسترها، آباژورها، چراغهای رومیزی و دیواری، صفحات نورگیر و نورپردازی خطی (Edge Lit) از پلکسی ترانسپارنت استفاده میشود. این متریال نور را بهصورت زیبا و یکنواخت منتشر میکند.
✅ مزیت مهم: عبور نور نرم، قابل ترکیب با پلکسی رنگی یا مات برای جلوههای خاص.
13. پوششهای ایمنی در دستگاهها و ماشینآلات صنعتی
در کارخانجات و خطوط تولید، پلکسی ترانسپارنت به عنوان محافظ ایمنی دستگاهها، پنجره مشاهده خط تولید، قابهای شفاف برای ماشینآلات به کار میرود تا اپراتورها بتوانند عملکرد داخل دستگاه را بدون تماس مستقیم مشاهده کنند.
✅ فایده صنعتی: افزایش ایمنی بدون کاهش دید.
14. نمایشگاهها و غرفهسازی
در طراحی غرفههای نمایشگاهی، از پلکسی گلاس شفاف برای ساخت استندهای تبلیغاتی، ویترینهای شفاف، قطعات نورپردازی، میزهای نمایش و دیوارههای جداکننده استفاده میشود.
✅ مزیت اصلی: سبک، قابل حمل، جلوه بصری بالا.
جدول خلاصه کاربردها:
| کاربرد | توضیحات |
|---|---|
| تبلیغات | تابلوهای نورانی، لوگو، استند |
| دکوراسیون داخلی | سقف نورگیر، پارتیشن، قاب دکوراتیو |
| پزشکی | شیلد، کاور دستگاه، پارتیشن بیمارستان |
| نمایش محصول | باکس انگشتر، پاستیل، لوازم لوکس |
| گلخانه | سقف مقاوم در برابر UV |
| خودروسازی | پنجره کابین، چراغ جلو، داشبورد |
| آموزشی | برد شفاف، وسایل آزمایشگاهی |
| تزئینی | ساعت، استند گوشی، گلدان دکوراتیو |
| صنعتی | قاب ایمنی ماشین، محافظ خط تولید |
| نورپردازی | چراغ دکوراتیو، لایتباکس |
| آکواریوم | مخازن و تانکهای شفاف |
پلکسی گلاس ترانسپارنت به دلیل ویژگیهای ممتاز فیزیکی، نوری و فرآیندی، یکی از متریالهای چندمنظوره و محبوب در دهها حوزه مختلف محسوب میشود. از ساخت یک استند کوچک رومیزی تا استفاده در نمای ساختمان یا سقف استخر، این ماده میتواند نیازهای متنوع طراحی، زیبایی و عملکرد را بهخوبی پاسخ دهد.
در این بخش، بهطور جامع به بررسی مزایا و معایب پلکسی گلاس ترانسپارنت (Transparent Plexiglass) میپردازیم. این ماده که به نامهای دیگری مانند “آکریلیک شفاف”، “PMMA شفاف” یا “پلکسی شفاف” نیز شناخته میشود، در بسیاری از کاربردهای صنعتی، دکوراتیو و فنی جایگزینی برای شیشه سنتی محسوب میگردد. اما مانند هر متریال دیگری، در کنار مزایای چشمگیر، دارای محدودیتهایی نیز هست.
✅ مزایای پلکسی گلاس ترانسپارنت
1. شفافیت نوری بالا
پلکسی گلاس ترانسپارنت تا ۹۲٪ نور مرئی را از خود عبور میدهد که حتی از بسیاری از انواع شیشه معمولی نیز بیشتر است. این شفافیت باعث شده در کاربردهایی مثل نورگیر، پنجره، استند و جعبههای نمایش، متریالی محبوب باشد.
2. وزن سبکتر نسبت به شیشه
پلکسی گلاس تقریباً ۵۰٪ سبکتر از شیشه با همان ضخامت است. این ویژگی موجب سهولت در حمل، نصب و کاهش بار سازهای در پروژههای ساختمانی و طراحی داخلی میشود.
3. مقاومت بالا در برابر ضربه
پلکسی گلاس در مقایسه با شیشه، تا ۱۰ برابر مقاومتر در برابر ضربه است. این ویژگی باعث ایمنی بیشتر در مکانهایی با احتمال برخورد یا سقوط میشود (مثل مکانهای عمومی، مدارس یا محیطهای صنعتی).
4. قابلیت شکلدهی و ماشینکاری آسان
میتوان پلکسی گلاس ترانسپارنت را بهراحتی برش، خم، سوراخکاری، لیزرکاری یا CNC کرد. همچنین با حرارت میتوان آن را فرم داد، بدون اینکه ترک بخورد یا بشکند.
5. مقاومت در برابر اشعه UV (در مدلهای مخصوص)
برخی انواع پلکسی ترانسپارنت با افزودنیهای ضد UV تولید میشوند که در برابر زرد شدن، تغییر رنگ و شکست ساختار ناشی از تابش آفتاب مقاومت دارند؛ مناسب برای استفاده در فضای باز، نورگیر و گلخانه.
6. ایمنی بیشتر در شکستگی
در صورت شکستن (که بسیار نادر است)، پلکسی به جای خردههای تیز و برنده شیشه، به ترکهای کمخطر و نرمتر تقسیم میشود. این ویژگی از نظر ایمنی کاربردی بالا دارد.
7. مقاومت در برابر رطوبت و بسیاری از مواد شیمیایی
پلکسی گلاس در برابر رطوبت، روغن، اسیدهای ضعیف و برخی مواد شوینده مقاومت خوبی دارد، به همین دلیل در محیطهای آزمایشگاهی و بیمارستانی بسیار کاربرد دارد.
8. زیبایی و قابلیت پرداخت سطحی
پلکسی ترانسپارنت دارای سطحی براق و یکدست است که جلوهای بسیار مدرن و حرفهای ایجاد میکند. همچنین میتوان روی آن چاپ UV، حکاکی لیزری یا رنگآمیزی انجام داد.
❌ معایب پلکسی گلاس ترانسپارنت
1. خراشپذیری بالا
یکی از مهمترین نقاط ضعف پلکسی گلاس ترانسپارنت، حساسیت بالای آن به خط و خش است. برخلاف شیشه که سختی سطح بیشتری دارد، پلکسی بهراحتی با پارچه زبر، ناخن، یا اجسام تیز خش میافتد.
🔧 راهحل: استفاده از پوششهای ضد خش یا قرار دادن پلکسی در مکانهای محافظتشده.
2. مقاومت نسبتاً پایین در برابر حرارت بالا
پلکسی گلاس معمولی در دمای حدود ۸۰ تا ۹۰ درجه سانتیگراد شروع به تغییر شکل میدهد. در برابر شعله نیز قابلیت اشتعال دارد. بنابراین برای مکانهایی با دمای بالا یا مجاورت آتش مناسب نیست.
⚠️ قابل اشتعال است، برخلاف شیشه که نسوز است.
3. تأثیرپذیری از برخی حلالها و مواد شیمیایی قوی
برخی حلالهای قوی مانند استون، کلروفرم یا الکل صنعتی قوی میتوانند باعث ترکخوردگی، تغییر شکل یا کدر شدن سطح پلکسی شوند.
🔧 راهحل: استفاده از شویندههای مخصوص پلکسی یا آب و صابون ملایم.
4. گرانتر بودن نسبت به شیشه معمولی
در بسیاری از ضخامتها، قیمت هر متر مربع پلکسی گلاس از شیشه فلوت ساده بیشتر است. اگرچه هزینه نصب و حمل آن کمتر است، اما برای پروژههایی با متراژ بالا، ممکن است هزینه کلی افزایش یابد.
5. مستعد الکتریسیته ساکن
سطح پلکسی ترانسپارنت ممکن است الکتریسیته ساکن جذب کند و گرد و غبار را به خود بکشد. این موضوع بهخصوص در محیطهای صنعتی یا نمایشگاهی ممکن است ایجاد نیاز به تمیزکاری مداوم کند.
🔧 راهحل: استفاده از اسپریهای آنتیاستاتیک مخصوص پلکسی.
✅🔁❌ جدول خلاصه مزایا و معایب:
| مزایا | معایب |
|---|---|
| شفافیت نوری بالا (92٪) | خراشپذیری سطح |
| وزن سبکتر از شیشه (50٪) | اشتعالپذیری |
| مقاومت ضربهای بالا | حساسیت به حلالهای قوی |
| قابلیت فرمدهی حرارتی و برش دقیق | قیمت بالاتر نسبت به شیشه معمولی |
| ایمنی بیشتر هنگام شکست | جذب گرد و غبار بهدلیل الکتریسیته ساکن |
| قابلیت چاپ، حکاکی و CNC | مقاومت حرارتی محدود (زیر 100 درجه) |
| مقاومت به رطوبت و UV (در مدلهای خاص) | – |
پلکسی گلاس ترانسپارنت با مزایای فوقالعادهای مانند شفافیت بالا، سبکی، مقاومت در برابر ضربه و فرآیندپذیری آسان، در بسیاری از کاربردهای صنعتی و دکوراتیو جایگزینی مناسب برای شیشه محسوب میشود. با این حال، در پروژههایی که مقاومت حرارتی یا ضدخش بودن اهمیت بالایی دارد، باید محدودیتهای آن را نیز در نظر گرفت و راهکارهای مناسبی برای محافظت از آن انتخاب کرد.
در ادامه جدول بهروز قیمت پلکسی گلاس ترانسپارنت (Transparent Plexiglass) با ضخامت و ابعاد استاندارد بازار ایران آورده شده است، که از فروشگاههای معتبر کشور جمعآوری شدهاند. این قیمتها در مرداد ۱۴۰۴ – تابستان ۲۰۲۵ درج شدهاند. لازم است توجه داشته باشید قیمتها ممکن است بهصورت روزانه تغییر کنند؛ لذا برای سفارش نهایی پیشنهاد میشود با فروشنده تماس گرفته و قیمت را مجدد استعلام نمایید.
لیست قیمت پلکسی گلاس ترانسپارنت در بازار ایران
| ضخامت (میلیمتر) | ابعاد ورق (سانتیمتر) | قیمت مدل چینی (تومان) | قیمت مدل تایوانی (تومان) |
|---|---|---|---|
| 2 | 122 × 183 | ۱٬۲۳۱٬۰۰۰ | ۱٬۴۱۸٬۰۰۰ |
| 2.8 | 122 × 183 | ۱٬۵۶۰٬۰۰۰ الی ۱٬۶۳۳٬۰۰۰ | ۱٬۶۷۶٬۰۰۰ |
| 4 | 122 × 183 | ۲٬۲۴۶٬۰۰۰ | ۲٬۳۹۴٬۰۰۰ |
| 5 | 122 × 183 | ۲٬۸۰۸٬۰۰۰ | ۲٬۹۹۳٬۰۰۰ |
| 6 | 122 × 183 | ۳٬۳۷۰٬۰۰۰ | ۳٬۵۹۱٬۰۰۰ |
| 8 | 122 × 183 | ۴٬۴۹۳٬۰۰۰ | ۴٬۷۸۸٬۰۰۰ |
| 10 | 122 × 183 | ۵٬۶۱۶٬۰۰۰ | ۵٬۹۸۵٬۰۰۰ |
برخی منابع نیز قیمتهای مشابهی ارائه دادهاند:
- سایت فروشگاه پلکسی گزارش میدهد قیمت پلکسی شفاف چینی ۲ میلیمتر حدود ۱٬۷۸۰٬۰۰۰ تومان و ۶ میلیمتر حدود ۴٬۸۰۰٬۰۰۰ تومان است، که با اختلاف اندکی نسبت به منابع دیگر در همین بازه قرار دارند.
✳️ نکات مهم برای خریداران
- ابعاد استاندارد موجود: اکثر فروشگاهها پلکسی ترانسپارنت را فقط در ضخامت ۲.۸ میلیمتر و ابعاد ۱۲۲ × ۱۸۳ یا ۱۲۲ × ۹۱ سانتیمتر عرضه میکنند.
- تنوع برندها: برندهایی مانند یرلانگ، ریچانگ و چوچن تایوانی یا برندهای چینی، اندونزی و ویتنام مانند JM، Alfa، FS قابل سفارش هستند.
- تغییر روزانه قیمت: قیمتها در سایتهایی مانند پلکسی فیدار بهصورت روزانه و آنلاین بروزرسانی میشوند؛ قبل از خرید حتما استعلام قیمت بدهید.
- خرید عمده: برای خرید عمده معمولاً تخفیف در قیمت یا امکان سفارش ضخامتهای خاص وجود دارد؛ بهتر است با فروشنده تماس گرفته شود.
✅ جمعبندی
- در بازار ایران، قیمت ورق شفاف پلکسی از حدود ۱٬۲۰۰٬۰۰۰ تومان برای ضخامت ۲ میل (مدل چینی) تا حدود ۵٬۹۸۵٬۰۰۰ تومان برای ضخامت ۱۰ میلیمتر (مدل تایوانی) متغیر است.
- پلکسی ترانسپارنت معمولاً در ضخامت ۲٫۸ میل پرفروشترین و پرمصرفترین گزینه است.
- برای خرید با کیفیت و قیمت مناسب، توصیه میشود از برندهای تایوانی معتبر استفاده کرده و قبل از خرید از فروشنده، آخرین قیمت و موجودی را استعلام نمایید.
در ادامه، مجموعهای از سؤالات متداول (FAQ) درباره پلکسی گلاس ترانسپارنت همراه با پاسخهای کامل آورده شده است. این بخش برای خریداران، فروشندگان و طراحان بسیار مفید است تا با آگاهی بیشتر، انتخاب درستی داشته باشند.
❓ سؤالات متداول درباره پلکسی گلاس ترانسپارنت (شفاف)
۱. پلکسی گلاس ترانسپارنت چیست؟
پلکسی گلاس ترانسپارنت (Transparent Plexiglass) نوعی پلاستیک شفاف از جنس آکریلیک است که بهعنوان جایگزینی سبکتر و مقاومتر نسبت به شیشه کاربرد دارد. این متریال شفافیت بسیار بالایی (تا ۹۲٪ عبور نور) دارد و در صنایع مختلف مانند دکوراسیون، تبلیغات، ماکتسازی، تجهیزات پزشکی و ساخت باکس استفاده میشود.
۲. تفاوت پلکسی گلاس شفاف با شیشه چیست؟
- وزن پلکسی گلاس حدود ۵۰٪ سبکتر از شیشه است.
- مقاومت آن در برابر ضربه تا ۱۰ برابر بیشتر از شیشه معمولی است.
- برخلاف شیشه، در صورت شکستن تکهتکه نمیشود.
- بهراحتی میتوان آن را برش، سوراخکاری، خمکاری و لیزر کرد.
- تنها عیب اصلی آن در مقایسه با شیشه: خطپذیری بیشتر و مقاومت کمتر در برابر حرارت بالا است.
۳. ضخامتهای موجود پلکسی شفاف کداماند؟
پلکسی گلاس شفاف در ضخامتهای مختلف از ۱ میلیمتر تا ۴۰ میلیمتر تولید میشود، اما رایجترین ضخامتهای بازار ایران شامل موارد زیر هستند:
- ۲ میلیمتر
- ۲٫۸ میلیمتر
- ۴ میلیمتر
- ۵ میلیمتر
- ۶، ۸ و ۱۰ میلیمتر
۴. پلکسی گلاس ترانسپارنت چقدر دوام دارد؟
اگر در محیط مناسب و بدون تماس طولانیمدت با نور UV و رطوبت شدید قرار گیرد، پلکسی شفاف میتواند ۱۰ تا ۱۵ سال یا بیشتر دوام بیاورد. نسخههای دارای پوشش UV نیز در برابر زرد شدن مقاوم هستند.
۵. آیا پلکسی ترانسپارنت در برابر آفتاب مقاوم است؟
مدلهای معمولی ممکن است پس از مدت طولانی در معرض مستقیم نور خورشید کمی زرد شوند. اما برندهای باکیفیت یا مدلهای با پوشش ضد UV مانند “مکستل” یا “مولتیاستایل” در برابر زرد شدن و پوسیدگی مقاوم هستند.
۶. پلکسی گلاس ترانسپارنت را چطور تمیز کنیم؟
برای تمیز کردن این ورقها از:
- پارچه نرم میکروفایبر
- آب و صابون رقیق
- یا محلولهای مخصوص تمیزکننده آکریلیک استفاده کنید.
از شویندههای حاوی الکل، استون، بنزین یا مواد ساینده پرهیز کنید.
۷. آیا پلکسی گلاس ترانسپارنت قابل بازیافت است؟
بله. ورقهای پلکسی از جنس PMMA هستند که قابل بازیافت میباشند و میتوان آنها را دوباره ذوب و قالبگیری کرد.
۸. آیا پلکسی ترانسپارنت خش میافتد؟
بله، نسبت به شیشه سریعتر خش میافتد. اما در صورت نیاز، میتوان از پوشش ضدخش استفاده کرد یا با پولیش مخصوص آکریلیک، خط و خش را برطرف نمود.
۹. آیا پلکسی شفاف قابلیت لیزر دارد؟
بله. یکی از مزیتهای مهم پلکسی ترانسپارنت، برش دقیق و بدون سوختگی با دستگاه لیزر CO2 است. این ویژگی آن را برای ماکتسازی، باکسسازی، استند تبلیغاتی و کارهای دقیق بسیار مناسب میکند.
۱۰. چطور میتوان پلکسی گلاس ترانسپارنت را خم کرد؟
با استفاده از هیتر مخصوص پلکسی یا سشوار صنعتی، ناحیهای از ورق را تا دمای ۱۲۰–۱۵۰ درجه سانتیگراد گرم کرده و سپس آن را روی قالب دلخواه خم میکنند. در صورت خنک شدن به همان شکل باقی میماند.
۱۱. پلکسی گلاس ترانسپارنت در چه رنگهایی وجود دارد؟
نوع ترانسپارنت معمولاً بیرنگ و کاملاً شفاف است، اما گاهی در نسخههای رنگی شفاف (مثل آبی روشن، سبز، دودی) نیز تولید میشود. این مدلها هم ظاهر شفاف دارند ولی رنگ مشخصی دارند.
۱۲. قیمت پلکسی ترانسپارنت چگونه تعیین میشود؟
قیمت این نوع ورق به عوامل زیر بستگی دارد:
- ضخامت (مثلاً ۲ میلیمتر یا ۱۰ میلیمتر)
- کشور سازنده (چینی، تایوانی، ایرانی)
- برند (Yerlon، JM، Moltistyle و …)
- نرخ ارز و شرایط بازار
۱۳. از کجا میتوان پلکسی گلاس ترانسپارنت را خرید؟
مرجع تخصصی فروش پلکسی گلاس ترانسپارنت
فروشگاههای معتبر آنلاین مانند:
- pelaxiglass.com
- plexifidar.com
- iranpelaxy.ir
- یا فروشگاههای حضوری در بازار تهران، شوش، پامنار و مراکز لیزر در شهرهای بزرگ
۱۴. آیا پلکسی ترانسپارنت قابل چاپ است؟
بله، با روشهایی مثل چاپ UV مستقیم یا استفاده از برچسب چاپی، میتوان روی آن طرحهای دلخواه چاپ کرد. این ویژگی در صنعت تبلیغات بسیار کاربردی است.
۱۵. وزن یک ورق پلکسی گلاس ترانسپارنت چقدر است؟
وزن به ضخامت و ابعاد بستگی دارد. برای مثال، ورق ۲ میلیمتری به ابعاد ۱۲۲×۱۸۳ سانتیمتر حدود ۳ تا ۴ کیلوگرم وزن دارد، در حالی که ورق ۱۰ میلیمتری ممکن است تا ۲۰ کیلوگرم برسد.
